Sosyal medya terimleri sözlüğü

A/B testi, aynı içeriğin ya da reklamın iki farklı sürümünü benzer kitlelere göstererek hangisinin daha iyi sonuç verdiğini ölçme yöntemidir. Marka hesabında önemli olan, her seferinde yalnızca tek bir şeyi değiştirmektir. Kapak, ilk cümle ve paylaşım saati aynı anda değişirse sonucu neyin getirdiğini anlayamazsın. Test süresince diğer koşulları sabit tutar, sonucu da tek bir olayla değil birkaç tekrarla doğrularsan yanlış sonuca daha az varırsın.

Örnek: Bir pastane aynı Reels için iki ayrı kapak hazırlar, birini cumartesi diğerini bir sonraki cumartesi paylaşıp hangisinin daha çok izlendiğine bakar.

İlgili rehber

Dönüşüm, bir kişinin içeriği ya da reklamı gördükten sonra senin istediğin eylemi yapması demektir. Eylem satın alma olabileceği gibi form doldurmak, mesaj atmak ya da randevu almak da olabilir. Marka hesabında önce neyi dönüşüm sayacağını yazılı olarak belirlersin, çünkü sayamadığın şeyi geliştiremezsin. Eylem tanımı netleşince hangi içeriğin işe yaradığını, hangisinin sadece beğeni topladığını ayırt etmek çok daha kolay hale gelir.

Örnek: Bir diş kliniği için dönüşüm, hikâyedeki bağlantıdan randevu formunu doldurmaktır.

Dönüşüm oranı, hedef eylemi yapan kişi sayısının, o eyleme ulaşma fırsatı olan kişi sayısına bölünmesiyle bulunan orandır. Formül: dönüşüm oranı = eylem sayısı ÷ ziyaretçi sayısı × 100. Müşteriye rapor verirken tıklama sayısından çok bu oran işe yarar, çünkü trafiğin gerçekten bir sonuca dönüşüp dönüşmediğini gösterir. Oranı yorumlarken tek bir güne değil, belirli bir döneme bakmak ve değişikliği nedenine bağlamak raporu daha anlamlı yapar.

Örnek: Bir çiçekçinin profil bağlantısına çok kişi tıklıyor ama sipariş gelmiyorsa sorun içerikte değil, açılış sayfasında olabilir.

Erişim, içeriğinin ya da hesabının en az bir kez gösterildiği benzersiz kişi sayısıdır. Aynı kişi gönderiyi üç kez görse de erişime bir kez yazılır. Marka hesabı için erişim, içeriğin kaç farklı kişiye ulaştığını gösterir. Gösterimle karıştırılır, oysa gösterim tekrar görmeleri de sayar. Rapor yazarken erişimi yeni kişilere ulaşma göstergesi, gösterimi ise içeriğin tekrar görülme göstergesi olarak okumak yanlış yorumları azaltır.

Örnek: Bir kafenin Reels'i dört yüz kişiye gösterilip bir kısmı iki kez izlediyse erişim yine bu kişi sayısıyla sınırlıdır.

İlgili rehber

Etkileşim, bir içeriğe verilen beğeni, yorum, kaydetme, paylaşım ve benzeri tepkilerin toplamıdır. Platformlar kişinin içeriğe zaman ayırdığını bu tepkilerden anlar. Marka hesabında tek bir etkileşim türüne bakmak yanıltabilir. Beğeni kolay verilir, kaydetme ve paylaşım ise içeriğin gerçekten işe yaradığını daha güçlü gösterir. Bu yüzden raporda toplam sayı yerine hangi tür tepkinin arttığını yazman, müşteriye neyin işe yaradığını daha açık anlatır.

Örnek: Bir terzi dikiş ipucu paylaşır ve gönderi çok beğeni almasa da pek çok kaydetme alırsa içerik amacına ulaşmıştır.

İlgili rehber

Etkileşim oranı, içeriğe gelen toplam etkileşimin erişime ya da takipçi sayısına bölünmesiyle bulunan yüzdedir. Formül: etkileşim oranı = etkileşim ÷ erişim × 100. Hangi paydayı seçtiğini rapora yazmalısın, çünkü iki yöntem farklı sonuç verir ve içerikleri karşılaştırırken hep aynı yöntemi kullanmak gerekir. Küçük hesaplarda tek bir gönderinin oranı hızla oynayabilir, bu yüzden birkaç gönderinin ortalamasına bakmak daha sağlıklı bir resim verir.

Örnek: Bir kuaför, iki gönderisinin oranını erişime göre hesaplayıp önce saç bakımı videosunun daha iyi çalıştığını görür.

İlgili rehber

Gösterim, içeriğinin ekranlarda toplam kaç kez göründüğünü sayan metriktir. Aynı kişiye birden çok kez gösterilirse her biri ayrı sayılır. Bu yüzden gösterim her zaman erişimden büyük ya da ona eşittir. Marka hesabında gösterimin erişime oranı, içeriğin aynı kişilere tekrar tekrar mı yoksa yeni kişilere mi gittiğini sezdirir. Raporda iki sayıyı yan yana vermek, müşterinin içeriğin gerçekte kaç farklı kişiye ulaştığını yanlış anlamasını önler.

Örnek: Bir spor salonunun reklamı gösterim olarak yüksek ama erişim olarak düşükse aynı kişiler reklamı defalarca görüyor demektir.

İzlenme süresi, bir videonun izleyiciler tarafından ne kadar süreyle izlendiğini gösteren metriktir. Toplam ve ortalama olarak okunabilir. Platformlar izleyiciyi ekranda tutan videoları öne çıkarmaya eğilimlidir. Marka hesabında videonun hangi saniyede izleyicinin ayrıldığına bakarak girişi ya da kurguyu düzeltmek çoğu zaman en verimli iyileştirmedir. Bu veriyi video detayındaki izleyici tutma grafiğiyle birlikte okursan, içeriğin hangi bölümünün kesilmesi ya da kısaltılması gerektiği daha net görünür.

Örnek: Bir emlakçı, ev tanıtım videosunda izleyicinin ilk saniyelerde ayrıldığını görünce açılışı terasın görüntüsüyle değiştirir.

İlgili rehber

Kaydetme, kullanıcının bir gönderiyi daha sonra dönmek üzere kendi koleksiyonuna eklemesidir. Genellikle işe yarar bilgi, tarif, liste ya da ilham veren içeriklerde görülür. Marka hesabında kaydetme, içeriğin sadece hoş bulunmadığını, tekrar bakılacak kadar değerli görüldüğünü gösterir. Bu yüzden eğitici içeriklerde izlediğin önemli bir sinyaldir. Raporda kaydetmeyi ayrı bir başlık altında göstermek, müşteriye hangi konuların gerçekten faydalı bulunduğunu ve tekrar üretilmesi gerektiğini anlatır.

Örnek: Bir diyetisyenin haftalık market listesi gönderisi çok kaydedilir, çünkü insanlar alışverişe giderken yeniden açacaktır.

KPI, bir hedefe ne kadar yaklaştığını gösteren seçilmiş ölçüm değeridir. Her sayı KPI olmaz. Hedefe doğrudan bağlı olanı seçersin. Marka hesabında KPI'yı çalışmaya başlamadan önce müşteriyle birlikte belirlersin. Aksi halde ay sonunda herkes farklı bir sayıya bakar ve çalışmanın başarılı olup olmadığı tartışmaya döner. Seçtiğin göstergeyi aylık raporun başına koymak, müşterinin çalışmayı doğru ölçüte göre değerlendirmesine yardım eder.

Örnek: Bir butik için ayın KPI'ı profilden gelen DM sayısıdır, takipçi sayısı ise yalnızca izlenen yan göstergedir.

İlgili rehber

Paylaşım, bir kişinin gördüğü içeriği mesajla ya da hikâyesinde başkalarına iletmesidir. Kişi içeriği kendi çevresine önermiş olur. Marka hesabı için paylaşım, takipçi olmayan yeni kişilere ulaşmanın en doğal yollarından biridir. Bu nedenle komik, şaşırtıcı ya da çok işe yarar içerik üretirken paylaşılabilirliği ayrıca düşünürsün. Bir gönderinin paylaşım sayısı yüksekse o içeriğin konusunu ve biçimini not edip benzerini yeniden denemek iyi bir yöntemdir.

Örnek: Bir evcil hayvan mağazasının zehirli bitkiler listesi, sahipleri tarafından birbirine gönderildiği için hesabın dışına taşar.

Profil ziyareti, bir kişinin içerikten ya da başka bir yerden senin profil sayfana girmesidir. Kişi seni merak ettiği için gelir. Marka hesabında ziyaret, ilginin takip ya da iletişime dönüşebileceği anı gösterir. O an profilin düzenli olmalı, biyografin açık olmalı ve öne çıkanların işin ne olduğunu hemen anlatmalıdır. Ziyaret sayısını takip ediyorsan sonraki adım, ziyaretçilerin kaçının takip ettiğine ya da bağlantıya tıkladığına bakmaktır.

Örnek: Bir Reels çok izlendiği hâlde profil ziyareti az ise izleyici markanın kim olduğunu merak etmemiştir, içeriğe marka bağı eklemek gerekir.

Takipçi artışı, belirli bir dönemde hesabın kazandığı net takipçi sayısıdır. Yeni takipçiden çıkanları düşersin. Marka hesabında toplam sayıya değil bu değişimin hangi içerikten sonra hızlandığına bakarsın. Amaç yalnızca büyümek değildir. Doğru kitleyi çekip çekmediğini görmek için takipçilerin profilini de incelemek gerekir. Sayıların yanına artışın hangi kampanya ya da içerikle aynı döneme denk geldiğini yazarsan, müşteri sebep sonuç ilişkisini daha rahat görür.

Örnek: Bir yoga stüdyosu, takipçi artışının en çok başlangıç hareketleri serisinden sonra yükseldiğini görüp o konuyu çoğaltır.

Tamamlanma oranı, bir videoyu sonuna kadar izleyenlerin, videoyu başlatanlara oranıdır. Kısa videolarda içeriğin başından sonuna dek ilgi çekici kaldığını gösterir. Marka hesabında bu oran, videonun süresini ve temposunu ayarlamak için kullanılır. Sürekli düşükse videoyu kısaltmak ya da konuyu daha erken vermek denenebilir. Aynı konuyu farklı sürelerde çekip oranları karşılaştırmak, kitlenin en rahat izlediği uzunluğu bulmanın basit bir yoludur.

Örnek: Bir mobilya atölyesi, ürün yapım videosunu kısaltınca izleyenlerin büyük kısmının sona kadar kaldığını fark eder.

Tıklama, kullanıcının bir bağlantıya, düğmeye ya da reklama dokunarak bir sonraki adıma geçmesidir. Organik gönderilerde bağlantı sınırlı yerde durur, reklamda ise tıklama doğrudan hedeflenir. Marka hesabı için tıklama ilgiden harekete geçişin ilk basamağıdır. Ama tıklayan herkes müşteri olmaz, sonrasını dönüşümle ölçmek gerekir. Hikâyede, biyografide ve reklamda tıklama farklı yerlerden gelir, bu yüzden kaynağı ayırarak izlemek hangi alanın çalıştığını gösterir.

Örnek: Bir kitapçının hikâyesindeki bağlantı sticker'ına dokunanlar, yeni çıkan kitabın sipariş sayfasına geçer.

Altyazı, iki anlama gelir: videodaki konuşmanın ekrana yazılmış hâli ve gönderinin altına eklenen açıklama metni. Birçok kişi videoyu sessiz izler, bu yüzden ekrandaki yazı anlaşılmayı belirler. Marka hesabında gönderi altyazısı içeriğe bağlam katar ve eylem çağrısı için en uygun yerdir. Hem videoda hem metinde okunaklı olmasına dikkat edersin. Gönderi altyazısının ilk satırı çoğu zaman tek başına görünür, bu yüzden en önemli bilgiyi ve merak uyandıran cümleyi oraya koymak mantıklıdır.

Örnek: Bir kafe, kahve yapım videosunun üstüne tarifi yazıyla ekler, altına da konum bilgisini koyar.

B-roll, ana konuşma ya da ana çekimin üzerine eklenen destekleyici görüntülerdir. Konuşan kişinin yanında ürünün, ortamın ya da elin yakın çekimi gibi kareler kullanılır. Marka hesabında kurguyu canlı tutar ve tek planda çekilmiş videoların sıkıcı görünmesini engeller. Yüz göstermeyen hesaplarda ise anlatımı taşıyan asıl görüntü olur. Kısa destek görüntüleri çekerken ürünün farklı açılarını ve çalışma ortamını da kaydetmek, sonraki kurgularda sana ciddi zaman kazandırır.

Örnek: Bir seramik atölyesi, sahibin anlatımının üstüne çarkın dönüşünü ve boyama anını gösteren kısa planlar yerleştirir.

İlgili rehber

Carousel, tek gönderide birden fazla görselin ya da videonun yan yana kaydırılarak gösterildiği formattır. Her sayfa bir adımı, fikri ya da örneği taşır. Marka hesabında konuyu adım adım anlatmak ve kaydetme almak için çok uygundur. İlk sayfa merak uyandırmalı, son sayfa ise net bir eylem çağrısı içermelidir. Sayfaların tek bir fikri bölerek anlatması ve her sayfada okunaklı kısa yazı kullanılması, izleyicinin sonuna kadar kaydırma ihtimalini artırır.

Örnek: Bir muhasebe bürosu, fatura düzeninin adımlarını beş sayfalık bir carousel olarak anlatır ve son sayfada randevu çağrısı koyar.

İlgili rehber

CTA, içeriğin sonunda izleyiciye ne yapması gerektiğini söyleyen yönlendirmedir. Kaydet, yorum yaz, mesaj at ya da bağlantıya tıkla gibi tek ve net bir istek olmalıdır. Marka hesabında her içeriğin tek bir CTA'sı olması iyi olur. Birden çok istek karışıklık yaratır ve hiçbirine uyulmaz. Eylem çağrısını içeriğin amacına bağlamak önemlidir. Satış hedefli içerikte mesaj ya da bağlantı, eğitici içerikte ise kaydetme çağrısı daha doğal durur.

Örnek: Bir fotoğrafçı, paket tanıtım gönderisinin sonuna sadece "Tarih sorman için bana DM yaz" yazar.

Hikâye, yirmi dört saat sonra kaybolan ve profilin üstünde dairesel kapakla görünen dikey içerik formatıdır. Anlık, daha az cilalı ve günlük paylaşımlara uygundur. Marka hesabında takipçiyle yakınlık kurmak, anket ve soru sticker'larıyla konuşmak için kullanılır. Kalıcı kılmak istediğin hikâyeleri öne çıkanlara eklersin. Hikâyeyi her gün küçük parçalar halinde kullanıp önemli olanları kalıcılaştırmak, profilin canlı görünmesine ve takipçilerin seni unutmamasına yardımcı olur.

Örnek: Bir pastane sabah fırından çıkan ürünü hikâyede gösterir ve gün içinde siparişleri DM ile alır.

İçerik geri dönüşümü, var olan bir içeriği farklı formatlara çevirerek yeniden kullanmaktır. Uzun bir videodan kısa kesitler, bir carousel'den hikâye serisi ya da bir yorumdan yeni bir gönderi çıkarılabilir. Marka hesabında her seferinde sıfırdan fikir bulma yükünü azaltır. Yeniden kullanırken formatın dilini ve ölçüsünü ayrıca düzenlemen gerekir. Ana içeriği önce ayrıntılı üretip sonra parçalamak, ay sonunda daha az emekle daha fazla paylaşım çıkarmanı ve tutarlılığı korumanı sağlar.

Örnek: Bir avukat, canlı yayında verdiği cevapları üç ayrı kısa videoya ve bir carousel'e böler.

İlgili rehber

İçerik sütunu, hesabın sürekli döndüğü ana konu başlığıdır. Genelde üç ya da dört tane belirlenir ve tüm gönderiler bunlardan birine bağlanır. Marka hesabında sütunlar, ne paylaşacağını bilmediğin günlerde seni kurtarır ve takipçiye hesabın ne hakkında olduğunu düzenli biçimde hatırlatır. Sütunları seçerken markanın uzmanlığı, müşterinin sorduğu sorular ve satış hedefi arasında denge kurmak, hesabın hem faydalı hem de ticari olmasını sağlar.

Örnek: Bir bisiklet dükkânı için sütunlar bakım ipuçları, ürün tanıtımı ve müşteri hikâyeleri olabilir.

İlgili rehber

İçerik takvimi, hangi içeriğin hangi gün ve hangi formatta yayınlanacağını gösteren plandır. Basit bir tablo ya da planlama aracı olabilir. Marka hesabında düzenli paylaşımı mümkün kılar, müşteriye de ne zaman ne çıkacağını önceden gösterir. Özel günler, kampanyalar ve boş geçmemesi gereken günler takvime önce yerleşir. Takvimde formatları da dengelemek, yani üst üste aynı türden gönderi koymamak, hesabın akışını ve takipçinin ilgisini canlı tutar.

Örnek: Bir çiçekçi, Anneler Günü öncesi iki haftalık gönderileri takvime ayrı bir blok olarak yerleştirir.

İlgili rehber

Kanca, videonun ya da gönderinin ilk saniyesinde izleyicinin dikkatini yakalayan açılıştır. Bir soru, şaşırtıcı bir cümle ya da güçlü bir görüntü olabilir. Marka hesabında insanlar kaydırmaya devam ederken seni görmezden gelebilir, kanca onları durdurur. İyi bir kanca, vaadi içeriğin geri kalanında karşılar. Kancayı yazdıktan sonra sesli okuyup ilk bir iki saniyede ne söylediğine bakmak, sıkıcı ya da uzun açılışları fark etmenin hızlı yoludur.

Örnek: Bir muhasebeci videosuna "Fişi attığın an yanlış yapıyorsun" diye başlar ve sonra doğru saklama yöntemini gösterir.

İlgili rehber

Kapak, gönderi ya da Reels profil ızgarasında görünürken seçilen ana görsel ve yazıdır. Tıklanıp tıklanmayacağını çoğu zaman bu küçük görünüm belirler. Marka hesabında kapaklar aynı renk, yazı tipi ve düzenle hazırlanırsa profil bütünlüklü görünür. Başlık kısa ve okunaklı olmalı, ızgarada kırpıldığında da anlaşılmalıdır. Kapak yazısını telefon ekranında küçük boyutta kontrol etmek, büyük ekranda iyi görünen ama küçük ekranda okunmayan tasarımların önüne geçer.

Örnek: Bir iç mimar, tüm proje videolarının kapağında aynı yazı tipiyle mekânın adını gösterir.

İlgili rehber

Reels, Instagram'ın dikey ve kısa video formatıdır. Müzik, efekt ve kurgu araçlarıyla hazırlanır, takip etmeyen kişilere de gösterilebildiği için keşif açısından değerlidir. Marka hesabında yeni kitleye ulaşmak için en çok kullanılan formattır. Etkili olması için ilk saniyede dikkat çekmesi ve akıcı bir tempo taşıması gerekir. Aynı videoyu birkaç gün içinde farklı kancalarla deneyip izlenme süresini kıyaslamak, markanın hangi anlatımla daha iyi tuttuğunu öğrenmenin pratik yoludur.

Örnek: Bir berber, kesim öncesi ve sonrasını gösteren kısa bir Reels ile mahalle dışından da müşteri çeker.

İlgili rehber

Şablon, tekrar tekrar kullanılabilecek hazır içerik düzenidir. Gönderi tasarımı, hikâye çerçevesi ya da altyazı yapısı şablon olabilir. Marka hesabında hızı artırır ve görsel tutarlılığı korur. Şablonu marka kitindeki renk ve yazı tipleriyle hazırlarsan, farklı kişiler üretse bile hesap aynı kimliği taşır. Şablonları belirli aralıklarla yenilemek de önemlidir. Yıllarca aynı düzeni tekrar eden hesap tutarlı ama sıkıcı görünmeye başlayabilir.

Örnek: Bir spor salonu, haftalık program duyurusu için tek bir Canva şablonu hazırlar ve yalnızca saatleri değiştirir.

İlgili rehber

Trend ses, belirli bir dönemde birçok kişinin videolarında kullandığı müzik ya da konuşma parçasıdır. Yeni videolara kolayca erişim sağlayabildiği için ilgi görür. Marka hesabında sese uymak için markanın tonundan taviz vermemelisin. Konuyla ilgisiz bir sesle çekilen video izleyiciyi çeker ama müşteri çekmez, ses konuya uymalıdır. Trend sesler çabuk eskir, bu yüzden bulduğun anda çekim yapmak ve sesin telif ile ticari kullanım koşullarını kontrol etmek gerekir.

Örnek: Bir ayakkabı mağazası, popüler sesin ritmine ayakkabıların kutudan çıkışını denk getirir.

UGC, markayı satın alan ya da deneyimleyen gerçek kişilerin ürettiği içeriktir. Fotoğraf, video, yorum ya da tavsiye olabilir. Marka hesabında profesyonel çekimden daha samimi ve güvenilir algılanır. Başkasının içeriğini paylaşmadan önce mutlaka izin alır, kaynağı da belirtirsin. İçerik üreticilerle anlaşıp UGC üretmek de ayrı bir iş koludur. Müşterilerden içerik toplamak için paylaşımı kolaylaştıran bir etiket belirlemek ve katılanlara teşekkür etmek, bu içeriğin düzenli gelmesini sağlar.

Örnek: Bir kozmetik markası, müşterisinin kullanım videosunu izniyle kendi hesabında paylaşır.

Video kurgu, çekilen görüntüleri kesip birleştirerek, yazı, ses ve geçiş ekleyerek tek bir videoya dönüştürme işidir. Telefon uygulamalarıyla da rahatça yapılabilir. Marka hesabında kurgu temponun ve izlenme süresinin belirleyicisidir. Gereksiz boşlukları kesmek ve vurguyu doğru yere koymak, kamera kalitesinden daha çok fark yaratır. Kurguyu yaparken sesi kısıp sadece görüntü ve yazıyla da anlaşılır olup olmadığını denemek, sessiz izleyen kitleyi kaybetmemenin basit bir yoludur.

Örnek: Bir freelance yönetici, müşterisinin ham çekimini kısa kesitlere böler, yazı ekler ve sesi dengeler.

İlgili rehber

Akış, kullanıcının takip ettiği hesapların ve platformun önerdiği içeriklerin alt alta göründüğü ana ekrandır. Sıralaması kişiye göre değişir. Marka hesabında akışta öne çıkmanın yolu, takipçinin ilgisini çeken içerik üretmek ve onunla etkileşime girmektir. Sadece paylaşım yapmak yeterli olmaz, içeriğin o anda ilgi görmesi gerekir. Akışı düzenli izleyen kitlenin saatlerini içgörülerden öğrenip paylaşımı ona göre planlamak, içeriğin ilk saatlerde daha çok kişiye görünmesine yardım eder.

Örnek: Bir kitapçının yeni kitap tanıtımı, o hesapla sıkça etkileşime giren takipçilerin akışında üst sıralarda görünür.

Algoritma, platformun hangi içeriği kime göstereceğine karar veren kurallar bütünüdür. Kişinin geçmiş davranışını, içeriğin tepkisini ve ilgi alanını dikkate alır. Marka hesabında algoritmayı kandırmaya çalışmak yerine, izleyiciyi tutan içerik üretmek daha sağlam yoldur. Kuralların ayrıntısı sık değişir, bu yüzden temel mantığı bilmek yeterlidir. Platformun resmi yardım sayfalarını arada okumak, forumlardaki söylentiler yerine doğrulanmış bilgiyle çalışmanı sağlar ve gereksiz telaşı azaltır.

Örnek: Bir antrenör, insanların sonuna kadar izlediği kısa antrenman videolarını çoğaltınca videolarının daha geniş kitleye açıldığını görür.

İlgili rehber

Biyografi, profilde isminin altında yer alan kısa tanıtım yazısıdır. Sınırlı karakter içinde kim olduğunu, ne yaptığını ve ziyaretçiden ne beklediğini anlatmalısın. Marka hesabında biyografi, profile gelen kişinin takip edip etmeyeceğine karar verdiği ilk yerdir. Açık, anlaşılır ve tek bir eylem çağrısı içerecek şekilde yazılır. Biyografiyi yazdıktan sonra tanımayan birine gösterip markanın ne yaptığını anlayıp anlamadığını sormak, çoğu zaman en hızlı ve etkili kontroldür.

Örnek: Bir psikolog biyografisinde uzmanlık alanını, çalıştığı şehri ve randevu bağlantısını net şekilde belirtir.

DM, iki kişi arasında özel yazışma yapılan mesaj bölümüdür. Marka hesabında müşterilerle iletişimin ve satışın en yoğun yaşandığı alandır. Hızlı ve kibar cevap vermek güven verir. Sık gelen sorular için hazır cevaplar tutmak zaman kazandırır, ama herkese kopyala yapıştır cevap verme hissi yaratmamaya dikkat edersin. Mesaj kutusunda kaç kişinin hangi soruyu sorduğunu not etmek, ileride sıkça sorulan sorular içeriği hazırlamak için de değerli bir kaynak olur.

Örnek: Bir butik, hikâyedeki ürünle ilgili gelen DM'lere aynı gün içinde beden ve stok bilgisiyle döner.

Hashtag, kare işaretiyle yazılan ve içeriği bir konuya bağlayan etikettir. Kullanıcılar konuları aratırken bu etiketlere bakabilir. Marka hesabında içerikle gerçekten ilgili, az sayıda etiket kullanmak yeterlidir. Alakasız ve kalabalık etiketler düzensiz görünür. Etiketleri hedef kitlenin aradığı kelimelere göre seçmek daha mantıklıdır. Etiket seçerken hesabın içerikleriyle birlikte düzenli göründüğü konulara bakmak ve zaman içinde hangi etiketle erişim geldiğini gözlemlemek yararlı olur.

Örnek: Bir İzmir pastanesi, gönderilerinde pasta türünü ve şehri birlikte belirten iki üç etiket kullanır.

İçerik üretici hesabı, kendi adıyla içerik üreten kişiler için tasarlanmış profesyonel hesap türüdür. Büyüme, takipçi bilgisi ve mesaj yönetimi araçları sunar. Marka hesabında bu seçenek kişisel markası öne çıkan uzmanlar için daha uygundur. Şirket adına yönetilen hesaplar genelde işletme hesabını tercih eder. Hangi hesap türünün seçileceği konusunda emin değilsen, markanın yüzü kişi mi yoksa şirket mi olacağı sorusu seçimi büyük ölçüde belirler.

Örnek: Kendi adıyla eğitim videoları çeken bir fizyoterapist, içerik üretici hesabına geçerek mesajlarını daha düzenli yönetir.

İlgili rehber

İçgörüler, profesyonel hesaplarda erişim, etkileşim ve takipçi hakkında bilgi veren istatistik bölümüdür. Hangi içeriğin ne kadar kişiye ulaştığını ve izleyicinin kim olduğunu görürsün. Marka hesabında raporun temelini oluşturur. Sayılara bakarken tek tek gönderilere değil, belirli bir dönemin genel eğilimine odaklanmak daha sağlıklıdır. Müşteriye gösterdiğin ekran görüntüleri yerine kendi hazırladığın kısa yorumlar, sayıların ne anlama geldiğini çok daha anlaşılır biçimde aktarır.

Örnek: Bir spor markası, içgörülerde takipçilerinin en çok akşam saatlerinde aktif olduğunu görüp paylaşımlarını oraya kaydırır.

İlgili rehber

İş birliği gönderisi, iki hesabın ortak yazar olarak paylaştığı gönderidir. İçerik her iki hesabın profilinde ve takipçilerinde görünür. Marka hesabında başka bir marka ya da içerik üretici ile birlikte yeni kitlelere ulaşmanın pratik yoludur. Ortak içerik üretirken hedef kitlelerin birbirine yakın olmasına dikkat edersin. Ortak paylaşımdan önce içerik fikrini, paylaşım tarihini ve her iki tarafın beklentisini yazılı konuşmak, sonradan yaşanabilecek yanlış anlamaları önler.

Örnek: Bir kafe ile yerel bir fotoğrafçı, mekânda çekilen gönderiyi iş birliği olarak paylaşır ve iki takipçi kitlesine birden ulaşır.

İşletme hesabı, markalar ve şirketler için tasarlanmış profesyonel hesap türüdür. İletişim düğmeleri, kategori bilgisi, istatistikler ve reklam araçları sunar. Marka hesabında müşteri ile iletişimi kolaylaştırır ve ölçüm yapmanı sağlar. Kişisel hesaptan geçerken profilin kategorisini doğru seçmek ve iletişim bilgilerini eksiksiz doldurmak gerekir. Hesap kategorisini ve iletişim butonlarını ziyaretçi gözüyle kontrol etmek, ilk izlenimi etkileyen küçük ama önemli eksikleri hızlıca yakalamanı sağlar.

Örnek: Bir tamirci, işletme hesabına geçerek adres, çalışma saatleri ve ara düğmesini profiline ekler.

İlgili rehber

Keşfet, kullanıcıya takip etmediği hesaplardan önerilen içeriklerin gösterildiği bölümdür. Kişinin ilgi alanlarına göre şekillenir. Marka hesabında yeni kitleye ulaşmanın önemli kapılarından biridir. İçeriğin Keşfet'e çıkması önceden bilinemez, ama izleyiciyi tutan ve konusu net içerikler bu bölümde görünme şansını artırır. Bu bölümde görünmek tek bir içerikle değil, düzenli ve konusu net üretimle zamanla ortaya çıkan bir sonuç olarak düşünülmelidir.

Örnek: Bir ev yapımı reçel markası, tarif videosunun Keşfet'te önerildiğini gördüğünde yeni profil ziyaretlerini fark eder.

Meta Business Suite, Facebook ve Instagram hesaplarını tek yerden yönetmeni sağlayan ücretsiz araçtır. Gönderi planlama, mesajlara cevap, istatistik takibi ve reklam yönetimi gibi işleri bir arada toplar. Marka hesabında birden fazla hesap yöneten kişiler için büyük kolaylık sağlar. Müşterinin hesabını yönetirken ona kendi yetkini bu araçtan tanımlatırsın. Takım olarak çalışıyorsan kimin hangi yetkiye sahip olduğunu başta tanımlamak ve ayrılan kişinin erişimini kapatmak, hesap güvenliği açısından önemlidir.

Örnek: Bir ajans, müşterisinin gönderilerini haftalık olarak Meta Business Suite üzerinden önceden planlar.

Öne çıkanlar, hikâyelerin yirmi dört saat sonra silinmeden profilde kalıcı olarak gösterildiği bölümdür. Kategori başlıkları ve kapakla düzenlenir. Marka hesabında profil ziyaretçisinin hemen bakacağı bilgileri toplar, örneğin hizmetler, yorumlar, sık sorulan sorular. Ziyaretçi için küçük bir vitrin görevi görür. Başlık kapaklarını marka kimliğine uygun hazırlamak ve hizmet, yorum gibi bölümleri sıkça güncellemek, profilin dolu ve güvenilir görünmesine katkı sağlar.

Örnek: Bir güzellik salonu, fiyat sorusu yerine hizmet türlerini ve müşteri yorumlarını ayrı başlıklarla öne çıkanlara koyar.

Profesyonel hesap, kişisel hesabın üstüne ek istatistik ve araçlar sunan hesap türüne verilen genel addır. İşletme ve içerik üretici olmak üzere iki türü vardır. Marka hesabı yönetirken profesyonel hesap açık olmalıdır, çünkü ölçüm ve reklam bu hesap türüyle mümkündür. Geçişi yapınca hesap ayarlarını yeniden kontrol edersin. Geçiş yaptıktan sonra eski gönderilerin verilerinin görünmeyebileceğini bilmek ve ölçüme erken başlamak, ileride karşılaştırma yapabilmen için yararlıdır.

Örnek: Bir freelance yönetici, müşterisine ait kişisel hesabı profesyonel hesaba çevirip istatistikleri açar.

İlgili rehber

Sabitlenmiş gönderi, profil ızgarasında en üstte kalacak şekilde seçilen gönderidir. Profile giren kişinin ilk göreceği içeriklerden biri olur. Marka hesabında en iyi çalışan içeriği, tanıtım videosunu ya da en önemli kampanyayı sabitlemek mantıklıdır. Sabitlediğin içeriği düzenli olarak gözden geçirip güncel tutarsın. Sabitlenen gönderiyi üç ayda bir gözden geçirmek, eskiyen kampanyaların profilin en görünür yerinde kalmasını önler.

Örnek: Bir kuaför, kendini ve çalışma tarzını anlatan tanıtım Reels'ini profil ızgarasının en üstüne sabitler.

Yakın arkadaşlar, hikâyeni yalnızca seçtiğin kişilere gösterdiğin özel listedir. Hikâye yeşil halkayla görünür. Marka hesabında sadık müşterilere özel erken duyuru, indirim haberi ya da perde arkası paylaşımı için kullanılabilir. Bu liste samimiyeti artırır ama kimseyi zorla eklememeye dikkat edersin. Listeye eklediğin kişilere bu ayrıcalığı nasıl kullanacağını önceden anlatmak, listenin amacını net tutar ve sıradan hikâyeden ayrışmasını sağlar.

Örnek: Bir butik, yeni sezon ürünlerini önce yakın arkadaşlar listesindeki düzenli müşterilerine gösterir.

Benzer kitle, mevcut müşterilerine ya da takipçilerine özellikleri yakın yeni kişilerden oluşturulan reklam kitlesidir. Platform, kaynak listenin ortak davranışlarını inceler. Marka hesabında yeni müşteri bulmak için kullanışlıdır. Kaynak liste ne kadar nitelikliyse, benzer kitle de o kadar doğru çalışır, bu yüzden iyi müşterilerden listeyi hazırlarsın. Kaynak listeye çok az kişi koymak ya da kalitesiz kişi eklemek sonucu zayıflatır, bu yüzden listeyi güncel ve temiz tutmak gerekir.

Örnek: Bir online ders platformu, kursu satın alanların listesinden benzer kitle oluşturup reklamı yeni kişilere gösterir.

İlgili rehber

CPC, reklama yapılan her tıklama için ortalama ne kadar harcandığını gösteren metriktir. Formül: CPC = harcama ÷ tıklama sayısı. Marka hesabında tıklamanın ucuz olması tek başına yeterli değildir. Ucuz ama alakasız tıklamalar sonuç getirmez, bu yüzden CPC'yi dönüşümle birlikte değerlendirirsin. Farklı reklamların tıklama maliyetini karşılaştırırken kitle büyüklüğünü ve hedefi de aynı tutmak, kıyaslamanın adil ve işe yarar olmasını sağlar.

Örnek: Bir kurs reklamının CPC'si düşük ama kayıt gelmiyorsa tıklayanlar yanlış kitleden olabilir.

CPM, reklamının bin kez gösterilmesi için harcanan ortalama tutardır. Formül: CPM = harcama ÷ gösterim × bin. Kitlenin rekabet düzeyini ve reklamın ne kadar pahalıya gösterildiğini sezdirir. Marka hesabında farklı kitleleri ve kreatifleri karşılaştırırken kullanırsın, ancak tek başına bir reklamın iyi olup olmadığını söylemez. Bu değeri tek başına düşük ya da yüksek diye yorumlamak yerine zaman içindeki değişime bakmak, kitle ve rekabet kaynaklı dalgalanmaları fark etmeni sağlar.

Örnek: Bir emlak reklamında CPM yükselmişse aynı kitleye çok fazla reklam veriliyor ya da kitle çok daralmış olabilir.

CTR, reklamı görenlerin ne kadarının tıkladığını yüzde olarak gösterir. Formül: CTR = tıklama ÷ gösterim × 100. Marka hesabında kreatifin ve mesajın ilgi çekip çekmediğini anlamak için bakılır. Düşük CTR, görselin ya da metnin zayıf olduğuna işaret edebilir. Yüksek CTR ise tek başına satış demek değildir. Tıklama oranını CPC ve dönüşümle birlikte okumak, ilgi çeken ama satış getirmeyen reklamları ayırt etmene yardımcı olur.

Örnek: Bir spor giyim markası, aynı ürünün iki görselini test eder ve CTR'ı yüksek olanı bütçesinin ağırlığıyla yayında tutar.

Gönderiyi öne çıkarma, var olan bir gönderiyi birkaç adımda reklama çevirip daha çok kişiye göstermektir. Hızlı ve basittir, ama hedefleme ve ölçüm seçenekleri Reklam Yöneticisi'ne göre sınırlıdır. Marka hesabında basit erişim hedefleri için uygundur. Satış ve dönüşüm hedeflendiğinde daha gelişmiş araçlara geçmek gerekir. Öne çıkarmadan önce gönderinin organik olarak iyi sonuç verip vermediğine bakmak, bütçeyi zaten çalışan içeriğe yönlendirmenin akıllı bir yoludur.

Örnek: Bir kafe, yeni menü Reels'ini çevre ilçelerdeki kişilere göstermek için öne çıkarır.

Kampanya amacı, reklamdan ne beklediğini platforma söylediğin seçimdir. Farkındalık, trafik, etkileşim, potansiyel müşteri ve satış gibi seçenekler bulunur. Platform reklamı bu amaca uygun kişilere gösterir. Marka hesabında amaç yanlış seçilirse reklam başka bir sonuca optimize olur, bu yüzden hedefini önce yazıya dökersin. Yeni başlayanlar için en sade yaklaşım, tek hedefi olan küçük bir kampanyayla başlayıp sonuca göre amacı değiştirmektir.

Örnek: Bir kurs sahibi form doldurtmak istiyorsa amacı etkileşim değil potansiyel müşteri olarak seçer.

İlgili rehber

Kreatif, reklamda gösterilen görsel, video ve metnin tamamıdır. Kitleyi dikkatle seçmek kadar kreatifin gücü de sonucu belirler. Marka hesabında çoğu zaman en etkili iyileştirme, kitleyi değil kreatifi değiştirmektir. Farklı kanca, görsel ve metin deneyip sonucu karşılaştırmak iyi bir alışkanlıktır. Her seferinde tek bir unsuru değiştirmek, yani aynı metinle farklı görsel ya da aynı görselle farklı başlık denemek, öğrendiklerini net hale getirir.

Örnek: Bir terapist, aynı reklamı kalabalık bir görselle ve sade bir videoyla yayınlayıp hangisinin ilgi çektiğine bakar.

Özel kitle, daha önce markayla etkileşime girmiş kişilerden oluşturulan reklam kitlesidir. Profil ziyaretçileri, video izleyenler ya da müşteri listesi kaynak olabilir. Marka hesabında markayı tanıyan kişilere yeniden ulaşmayı sağlar. Kişisel veri içeren listelerde yasal izin ve aydınlatma konusuna dikkat etmen gerekir. Kitle oluştururken kaynak bilgiyi hangi izinle topladığını bilmek ve gerektiğinde müşteriye açıklayabilmek, hem etik hem de yasal açıdan önemlidir.

Örnek: Bir butik, son aydaki Reels'i yarıdan fazla izleyenlere indirim hatırlatma reklamı gösterir.

İlgili rehber

Piksel, web sitene eklenen ve ziyaretçilerin hangi eylemleri yaptığını reklam platformuna ileten küçük izleme koduna denir. Böylece reklamdan gelen satın alma gibi olayları ölçebilirsin. Marka hesabında site satışı ya da form dönüşümü ölçmek istiyorsan piksel kurulumu şarttır. Gizlilik ve çerez izinlerine de uygun hareket edersin. Kurulumdan sonra olayların doğru çalıştığını test etmek, ileride yanlış ölçüm yüzünden hatalı karar vermenin önüne geçer.

Örnek: Bir e-ticaret sahibi, siparişlerin hangi reklamdan geldiğini pikseli kurarak takip etmeye başlar.

Reklam bütçesi, bir kampanya ya da reklam setine ayırdığın harcama limitidir. Günlük ya da toplam olarak belirlenebilir. Marka hesabında bütçe, önce ne kadar öğrenmek istediğine ve hedefin ne olduğuna göre planlanır. Sonuç görmeden aniden artırmak yerine, çalışan reklamı adım adım büyütmek daha güvenlidir. Bütçeyi haftalık olarak gözden geçirmek ve sonuçlar yeterli veriye ulaşmadan karar vermemek, erken vazgeçmeyi ya da boşa harcamayı azaltır.

Örnek: Bir kuaför salonu, ilk haftada küçük bir günlük bütçeyle iki reklamı deneyip çalışanı ikinci hafta büyütür.

Reklam seti, kampanyanın içinde kitle, bütçe, yerleşim ve zamanlamayı belirlediğin orta katmandır. Hiyerarşi kampanya, reklam seti ve reklam şeklindedir. Marka hesabında farklı kitleleri test etmek için her kitleye ayrı reklam seti açarsın. Böylece hangi grubun daha iyi sonuç verdiğini rahatça ayırt edersin. Setleri adlandırırken kitleyi ve tarihi yazmak, haftalar sonra rapor hazırlarken hangi setin neyi test ettiğini hatırlamanı kolaylaştırır.

Örnek: Bir mobilya mağazası, aynı kampanyada iki farklı yaş grubu için iki reklam seti oluşturur.

İlgili rehber

Reklam Yöneticisi, Meta reklamlarını oluşturduğun, düzenlediğin ve sonuçlarını izlediğin araçtır. Kampanya, reklam seti ve reklam düzeyinde ayrıntılı ayar ve rapor sunar. Marka hesabında gönderiyi öne çıkarmaya göre çok daha geniş kontrol sağlar. Müşteri adına çalışırken reklam hesabına yetkini doğru kurmak gerekir. Araç ilk bakışta karmaşık görünür, bu yüzden önce yalnızca kampanya düzeyindeki ana sütunlara bakıp sonra ayrıntıya inmek öğrenmeyi hızlandırır.

Örnek: Bir ajans, müşterisinin reklamlarını Reklam Yöneticisi'nde haftalık olarak kontrol eder ve düşük performanslıları kapatır.

ROAS, reklama harcanan her birim karşılığında ne kadar gelir elde edildiğini gösterir. Formül: ROAS = reklamdan gelen gelir ÷ reklam harcaması. Marka hesabında reklamın para kazandırıp kazandırmadığını ölçmenin yoludur. Ürünün maliyeti ve kâr marjı hesaba katılmazsa yüksek ROAS yanıltıcı olabilir. Hesaplarken yalnızca reklama bağlı satışı saymak ve kampanya süresini sabit tutmak, oranı daha tutarlı yorumlamanı sağlar.

Örnek: Bir çiçekçi, Sevgililer Günü reklamının getirdiği satışı harcamaya bölerek reklamın kendini karşılayıp karşılamadığına bakar.

Sıklık, bir kişiye aynı reklamın ortalama kaç kez gösterildiğini belirtir. Formül: sıklık = gösterim ÷ erişim. Marka hesabında kitle küçükse sıklık hızlıca yükselir ve insanlar reklamdan sıkılır. Sıklık arttıkça sonuçlar kötüleşiyorsa kreatifi yenilemek ya da kitleyi genişletmek gerekir. Bu değeri kampanyanın bütçesi ve kitle boyutuyla birlikte değerlendirmek, aynı kişilere gereğinden fazla gösterim yapılıp yapılmadığını anlamanı sağlar.

Örnek: Bir yerel spor salonu, aynı küçük mahalle kitlesine reklamı çok gösterdiğinde sıklığın yükseldiğini görüp yeni bir video hazırlar.

Yeniden hedefleme, markayla daha önce temas etmiş kişilere tekrar reklam göstermektir. Profili gezen, ürün sayfasına bakan ya da sepeti bırakan kişiler hedef olabilir. Marka hesabında kararsız müşteriyi hatırlatma yoluyla geri çağırır. Aşırı gösterimden kaçınmak için sıklığa ve süreye dikkat edersin. Kitleyi etkileşim zamanına göre ayırmak, yani yeni ilgilenenlere ve bir süredir gelmeyenlere farklı mesaj vermek, hatırlatmayı daha ilgili kılar.

Örnek: Bir online mağaza, sepeti terk eden ziyaretçilere ürünün yorumlarını gösteren kısa bir reklam çıkar.

İlgili rehber

Ajans, birden fazla müşteri adına pazarlama ve içerik işleri yürüten ekip ya da şirkettir. Strateji, tasarım, içerik ve reklam gibi alanlarda uzmanlaşmış kişileri bir araya getirir. Sosyal medya yöneticisi olarak ajansta çalışabilir ya da kendi ajansını kurabilirsin. Bunlar farklı iş modelleridir, kendi hedefine göre seçersin. Müşteriyle konuşurken ajans, bağımsız çalışan ve kendi ekibin arasındaki farkı açıklamak, beklentileri baştan doğru kurmana yardımcı olur.

Örnek: Üç kişilik bir butik ajans, yerel işletmelere içerik, tasarım ve reklam yönetimini tek pakette sunar.

İlgili rehber

Aylık rapor, bir ay boyunca yapılan işleri ve sonuçlarını müşteriye gösteren özet belgedir. Erişim, etkileşim, öne çıkan içerikler ve gelecek ay için öneriler yer alır. Sosyal medya yöneticisi için raporu, çalışmanın görünür olmasını sağlayan bir araç olarak düşünebilirsin. Sayı yığınından çok yorum ve öneri değerlidir. Raporu her ay aynı düzende sunmak ve en başa özet koymak, müşterinin sayfaları taramadan ana mesajı kısa sürede görmesini sağlar.

Örnek: Bir yönetici, rapora o ay en çok kaydedilen üç içeriği ve bunlardan çıkardığı dersi ekler.

İlgili rehber

Brief, bir iş başlamadan önce müşterinin beklentilerini, hedefini ve sınırlarını özetleyen kısa belgedir. Marka hakkında bilgi, hedef kitle, rakipler, istenen sonuç ve bütçe sınırları yer alabilir. Sosyal medya yöneticisi için doğru brief, sonradan çıkacak yanlış anlaşılmaları önler. Müşteri yazmadıysa soruları sen sorup yazıya dökersin. Müşteri brief'i doldurmakta zorlanıyorsa kısa bir görüşme yapıp notları senin düzenlemen, işi hem hızlandırır hem de müşteriye kolaylık sağlar.

Örnek: Bir restoran sahibiyle yapılan görüşmeden sonra yönetici, hedefleri ve marka tonunu tek sayfalık brief olarak müşteriye onaylatır.

Freelance, bir şirkete bağlı olmadan projeler ve müşteriler bazında çalışma biçimidir. Çalışma saatini, müşterini ve fiyatını büyük ölçüde sen belirlersin. Aynı zamanda müşteri bulma, tahsilat ve vergi sorumluluğu da sende olur. Sosyal medyada pek çok kişi ilk müşterisini freelance çalışarak kazanır. Bu çalışma biçiminde düzenli iş akışı için müşteri bulmayı yalnızca boş kaldığında değil, her hafta küçük adımlarla sürdürmek gerekir.

Örnek: Bir öğrenci, günlük işinin yanında iki yerel işletmenin hesabını freelance olarak yönetir.

İlgili rehber

Kapsam, bir hizmet kapsamında yapılacak ve yapılmayacak işlerin sınırıdır. Kaç gönderi, hangi platform, kaç revizyon ve hangi raporlar gibi başlıklar içerir. Sosyal medya yöneticisi için kapsamın yazılı olması, işin sürekli büyüyen taleplerle taşmasını önler. Kapsam dışı istek geldiğinde nazikçe ek hizmet olarak teklif edersin. Kapsamı sözleşmede maddelerle yazmak ve teslim sürelerini ayrıca belirtmek, hem senin hem müşterinin neyi ne zaman bekleyeceğini netleştirir.

Örnek: Sözleşmede reklam yönetimi yazmıyorsa, müşterinin istediği reklam kurulumunu ayrı bir iş olarak konuşursun.

Marka kiti, markanın renklerini, yazı tiplerini, logosunu ve kullanım kurallarını bir araya getiren düzenli dosyadır. Tasarım yapan herkes aynı kimliği kullanır. Sosyal medya yöneticisi olarak müşteriden bu bilgileri başta istemen, her gönderide tutarlılığı sağlar. Yoksa hazırlamayı ayrı bir hizmet olarak sunabilirsin. Kit olmayan müşterilerde logo ve renklerden başlayıp basit bir sayfa hazırlamak, sonraki tüm tasarımlarda tutarsızlığı ciddi biçimde azaltır.

Örnek: Bir yönetici, Canva'da müşterinin renk ve yazı tiplerini marka kitine kaydedip tüm gönderilerde kullanır.

İlgili rehber

Onboarding, yeni bir müşteriyle çalışmaya başlarken izlenen karşılama ve hazırlık sürecidir. Bilgi toplama, erişim yetkileri, brief ve ilk planın onayı gibi adımlar içerir. Sosyal medya yöneticisi için düzenli bir onboarding, müşterinin ilk günden profesyonel bir deneyim yaşamasını sağlar. Aynı adımları her müşteriye uygulamak zaman da kazandırır. Süreci bir kontrol listesine dönüştürmek, her yeni müşteride hiçbir adımın unutulmamasını ve işe başlama tarihinin netleşmesini sağlar.

Örnek: Bir yönetici, yeni müşteriye bir soru formu ve erişim yetkisi listesi göndererek ilk görüşmeyi hazırlar.

Portföy, yaptığın işleri potansiyel müşteriye göstermek için topladığın örnek çalışma dosyasıdır. Önce/sonra görselleri, örnek gönderiler ve kısa açıklamalar içerebilir. Sosyal medya yöneticisi için portföy, deneyimin az olduğu dönemde bile ciddiyeti gösterir. Gerçek müşteri yoksa kendi projen ya da gönüllü bir çalışma da portföye girebilir. Portföyü her işte güncellemek ve müşterinin sektörüne yakın örnekleri öne koymak, potansiyel müşterinin seni kendi işine yakın görmesini sağlar.

Örnek: Bir yeni başlayan, kendi uydurma kafe hesabı için hazırladığı bir aylık içerik planını portföyüne koyar.

İlgili rehber

Referans, daha önce çalıştığın bir müşterinin senin işin hakkında verdiği olumlu görüştür. Yazılı yorum, mesaj görüntüsü ya da telefonla doğrulama biçiminde olabilir. Sosyal medya yöneticisi için en güçlü satış araçlarından biridir, çünkü yeni müşteri başkasının deneyimine güvenir. Referansı mutlaka ilgili kişinin izniyle paylaşırsın. Referans isterken iş bittikten hemen sonra, müşteri en memnun olduğu anda kısa bir mesajla sormak, olumlu cevap alma ihtimalini artırır.

Örnek: Bir yönetici, memnun müşterisinden kısa bir yorum alıp teklif dosyasına ekler.

Retainer, belirli bir hizmeti her ay düzenli ve sabit bir kapsamda sunmak üzere yapılan sürekli anlaşmadır. Her ay yeniden iş aramak yerine yenilenen bir ilişki kurulur. Sosyal medya yöneticisi için gelirin öngörülebilir olmasını sağlar. Kapsamı, süreyi ve iptal koşullarını sözleşmede açıkça yazarsın. Sürekli anlaşmalarda dönem sonunda sonuçları birlikte değerlendirip yenileme kararını o görüşmede almak, ilişkinin sağlıklı ilerlemesine yardım eder.

Örnek: Bir yönetici, bir restorana her ay sabit sayıda içerik ve rapor sunmak üzere üç aylık anlaşma yapar.

İlgili rehber

Revizyon, teslim edilen işte müşterinin istediği düzeltme ve değişikliklerdir. Sosyal medya yöneticisi için kaç revizyon hakkı olduğu önceden yazılmazsa, işler bitmeyen bir düzeltme sürecine dönüşebilir. Revizyonu hata düzeltme ile yeni talep arasında ayırmak gerekir. Her iki durumu da kapsamda açıkça tanımlarsın. Düzeltme taleplerini tek bir yerden, örneğin ortak bir belge üzerinden toplamak, dağınık mesajlar yüzünden bir isteğin kaybolmasını önler.

Örnek: Sözleşmede her gönderi için iki revizyon hakkı yazar, üçüncü değişiklik talebi ek hizmet olarak konuşulur.

Sözleşme, iki tarafın hizmetin kapsamını, süresini, ödemesini ve sorumluluklarını yazılı olarak kabul ettiği belgedir. Sosyal medya yöneticisi için hem müşteriyi hem seni korur. Gizlilik, hesap erişimi, içerik hakları ve fesih şartları gibi başlıklar eklenebilir. Önemli ya da riskli durumlarda hukuki destek almak iyi olur. İmzalı sözleşme ödeme gecikirse ya da hizmet durdurulursa neler olacağını da gösterdiği için, ilişkinin zor anında başvuracağın belge olur.

Örnek: Bir yönetici, aylık hizmetin kapsamını ve ödeme gününü sözleşmeye yazarak iş başlamadan imzalatır.

İlgili rehber

Tahsilat, verdiğin hizmetin karşılığını müşteriden almandır. Sosyal medya yöneticisi için iş yapmak kadar ücretini zamanında tahsil etmek de önemlidir. Ödeme tarihini, yöntemini ve gecikme durumunu baştan yazılı belirlemek sorunları azaltır. Nazik ve düzenli hatırlatma, gerginlik yaratmadan sonuç almanın yoludur. Fatura ve makbuz konusunda mali müşavirine danışıp süreci baştan doğru kurmak, ilerde yaşanacak yasal sorunları azaltır.

Örnek: Bir yönetici, her ayın ilk günü ödeme hatırlatma mesajı göndererek tahsilatı düzenli takip eder.

Teklif, müşteriye sunduğun hizmetin kapsamını, yöntemini ve ücretini anlatan belgedir. Sosyal medya yöneticisi için teklif, müşteriye ne alacağını net gösteren ve profesyonel imaj veren bir araçtır. Müşterinin sorununu anlattıktan sonra çözümü adım adım göstermek, sadece ücret listesi sunmaktan daha etkili olur. Teklife iki ya da üç paket seçeneği koymak, müşteriye evet ya da hayır yerine hangi seçeneğin uygun olduğunu düşündürür.

Örnek: Bir yönetici, butik sahibine hedefleri, içerik türlerini ve aylık takvimi içeren iki sayfalık bir teklif hazırlar.

İlgili rehber

Vaka çalışması, bir müşteri için yaptığın işi başlangıç durumu, uygulanan çözüm ve ulaşılan sonuçla anlatan örnek yazıdır. Sosyal medya yöneticisi için vaka çalışması, bir iddianın kanıtını gösterir. Sonuçları abartmadan, gerçek verilerle ve müşteri izniyle yazarsın. Kısa ve okunaklı olması önemlidir. Çalışmaya yönetici özeti ve görsel eklemek, uzun yazıyı okumayan müşterinin de sonucu hızlıca kavramasına yardımcı olur.

Örnek: Bir yönetici, bir pastanenin üç ay boyunca içerik düzeniyle nasıl daha çok DM aldığını adım adım anlatır.

İlgili rehber

Değer önerisi, markanın müşteriye hangi sorunu nasıl çözdüğünü ve rakiplerinden neden farklı olduğunu anlatan kısa vaattir. Net bir değer önerisi, hesabın biyografisinden reklam metnine kadar her yerde aynı mesajı taşır. Marka hesabında içerik üretirken "bu paylaşım değer önerimizi destekliyor mu?" diye sorarsın. Öneriyi tek cümleyle yazmayı denemek, hedef kitleyi ve çözdüğün sorunu netleştirmeye zorlar ve belirsiz ifadeleri ayıklamana yardım eder.

Örnek: Bir temizlik firması değer önerisini "Evde olmadan da tertemiz bir ev" olarak belirler ve içeriklerini buna göre kurar.

Hedef kitle, markanın ulaşmak istediği kişi grubudur. Persona ise bu gruptan seçilen, ilgi alanı, ihtiyacı ve davranışlarıyla tanımlanmış örnek kişidir. Marka hesabında içeriği herkese değil bu kişiye konuşacak şekilde hazırlarsın. Herkese hitap etmeye çalışan hesap çoğu zaman kimseye yaklaşamaz. Persona yazarken gerçek müşterilerle yapılan konuşmalardan, DM sorularından ve yorumlardan yararlanmak, tahmin yürütmeye göre çok daha sağlam bir tanım verir.

Örnek: Bir bebek mağazası için persona, ilk çocuğuna hazırlanan ve pratik öneri arayan otuz yaş civarı bir anne olabilir.

İlgili rehber

İçerik stratejisi, markanın hangi hedefle, kime, hangi konularda ve hangi formatlarda içerik üreteceğini belirleyen genel plandır. İçerik takvimi bu planın uygulamasıdır. Marka hesabında strateji olmadan paylaşım rastgele olur. Hedefi, kitleyi, içerik sütunlarını ve ölçümü baştan yazıya dökersin. Stratejiyi üç ayda bir gözden geçirip ölçüm sonuçlarına göre içerik sütunlarını güncellemek, planın canlı kalmasını sağlar.

Örnek: Bir diş kliniği, güven oluşturmak için bilgilendirici Reels ve hasta hikâyelerinden oluşan bir strateji belirler.

İlgili rehber

Kişisel marka, bir kişinin uzmanlığı, değerleri ve tarzıyla başkalarının zihninde bıraktığı bütünlüklü izlenimdir. Tutarlı ve samimi içerikle zamanla oluşur. Marka hesabında kurucunun yüzünü öne çıkaran stratejilerde işe yarar, çünkü insanlar kişilere şirketlerden daha kolay bağ kurar. Uzmanlık alanını dar ve net tutmak yardımcı olur. Kişisel marka çalışırken özel hayatın ne kadarını paylaşacağını baştan belirlemek, sonradan rahatsız olacağın içerikleri engeller.

Örnek: Bir diyetisyen, hep aynı tarzda ve sade bir dille anlattığı içeriklerle tanınır hâle gelir.

Konumlandırma, markanın hedef kitlenin zihninde rakiplerinden ayrı ve net bir yer edinmesi için yaptığı çalışmadır. Hangi konuda öne çıkacağını ve neyi bilinçli olarak yapmayacağını seçmeyi gerektirir. Marka hesabında içerik, görsel dil ve mesaj bu konumlandırmaya uymalıdır. Her şeyi yapan marka hiçbir şeyde akılda kalmaz. Rakiplerin hangi konuda öne çıktığına bakıp boş kalan alanı seçmek, kalabalık bir sektörde akılda kalmanın en sağlam yollarından biridir.

Örnek: Bir kuaför, kendini hızlı değil, saç sağlığını önceleyen salon olarak konumlandırır.

Kriz iletişimi, markanın itibarını tehdit eden bir olay yaşandığında nasıl davranacağını planlayan iletişim yöntemidir. Olumsuz yorum dalgası, hatalı paylaşım ya da müşteri şikâyeti örnek olabilir. Marka hesabında sakin kalmak, hızlı ama düşünülmüş cevap vermek ve gerekirse özür dilemek temeldir. Silmek ya da tartışmak çoğu zaman durumu büyütür. Kriz çıkmadan önce kimin cevap vereceğini ve onay yolunu belirlemek, panik anında hatalı ya da çelişkili mesajlar verilmesini önler.

Örnek: Bir restoran, hatalı bir siparişle ilgili şikâyet geldiğinde önce kamuya açık kısa bir özür yazar, ayrıntıyı DM'de çözer.

Marka kimliği, markanın görsel ve sözel olarak kendini nasıl gösterdiğini belirleyen bütündür. Logo, renk, yazı tipi, görsel dil ve değerler buna dahildir. Marka hesabında kimlik tutarlı kullanıldığında insanlar içeriği daha ilk bakışta tanır. Farklı kişiler içerik üretse bile aynı kimliğin korunması için marka kiti hazırlanır. Kimlik kuralları yazılı olmadığında her yeni içerik biraz farklı çıkar, bu yüzden basit bir kullanım rehberi hazırlamak uzun vadede zaman kazandırır.

Örnek: Bir kafe, tüm paylaşımlarında aynı sıcak renk paletini ve el yazısı yazı tipini kullanır.

İlgili rehber

Marka sesi, markanın yazarken ve konuşurken kullandığı kişilik ve dil tarzıdır. Samimi, resmi, esprili ya da sakin olabilir. Marka hesabında altyazılar, yanıtlar ve videolar aynı sesle konuşmalıdır. Aksi halde hesap farklı kişilerin yazdığı izlenimi verir. Sesi birkaç örnek cümleyle yazıp ekibe vermek tutarlılığı kolaylaştırır. Sesi tanımlarken markanın söylemeyeceği ifadeleri de listelemek, yeni birinin ekibe katıldığında da aynı tarza uyum sağlamasını kolaylaştırır.

Örnek: Bir oyuncakçı hesabında çocuk velilerine sıcak ve neşeli bir dille hitap eder, resmi kalıplardan kaçınır.

Müşteri yolculuğu, bir kişinin markayı ilk fark etmesinden satın almaya ve sonrasına kadar geçirdiği adımların bütünüdür. Marka hesabında her adımda farklı içerik gerekir: tanıma için Reels, ilgi için carousel, karar için yorumlar ve DM. Yolculuğu haritalayınca hangi aşamada müşteri kaybettiğini görebilirsin. Her aşama için o anda müşterinin sorduğu soruyu yazmak ve içeriği ona cevap verecek şekilde planlamak, huninin boşluklarını gösterir.

Örnek: Bir kurs sahibi, kişinin Reels'ten tanıyıp, öne çıkanlardan inceleyip, DM ile soru sorarak kayıt olduğunu fark eder.

Organik erişim, ödeme yapmadan içeriğinin doğal yollarla ulaştığı kişi sayısıdır. Takipçilerin, Keşfet'in ve paylaşımların etkisiyle oluşur. Marka hesabında organik erişim, markanın tanınırlığını bütçe harcamadan artırmanın yoludur. Reklam bu erişimi destekleyebilir, ama güçlü bir organik temel reklamın daha verimli çalışmasına yardımcı olur. Organik erişim zaman içinde dalgalanabilir. Bu yüzden tek bir düşük haftaya bakmak yerine birkaç haftanın eğilimini izlemek daha doğru olur.

Örnek: Bir pastane, reklam vermeden yalnızca tarif Reels'leriyle yeni bölgelerden müşteri çekmeye başlar.

Rakip analizi, benzer işletmelerin içeriklerini, tarzını ve hedef kitlesini inceleyerek kendi stratejini geliştirme çalışmasıdır. Neyin işe yaradığını, neyin boş kaldığını görürsün. Marka hesabında amaç taklit etmek değil, farklılaşabileceğin alanı bulmaktır. Birkaç rakibi düzenli takip etmek yeterlidir. Analizi bir tabloda toplayıp hangi formatı, ne sıklıkla ve hangi konuda paylaştıklarını not etmek, çıkarımları daha sağlam hale getirir.

Örnek: Bir spor salonu, rakiplerin hiç anlatmadığı yeni başlayanlar için rehber içerik fırsatını fark eder.

Satış hunisi, bir kişinin markayı tanımasından satın almasına kadar geçtiği aşamaları yukarıdan aşağıya daralan bir şekille gösteren modeldir. Genelde farkındalık, ilgi, karar ve satın alma aşamalarından oluşur. Marka hesabında her aşama için farklı içerik üretirsin. Sadece satış mesajı veren hesap, tanımayan kişiye ulaşamaz. Hunideki her aşamada kaç kişinin sonraki aşamaya geçtiğine bakmak, en çok kaybın nerede yaşandığını ve neyi düzeltmen gerektiğini gösterir.

Örnek: Bir kurs sahibi, tanıtım için Reels, güven için öğrenci yorumu, kayıt için DM çağrısı kullanır.

Sosyal kanıt, başkalarının markaya güvendiğini gösteren işaretlerdir. Müşteri yorumları, tavsiyeler, referanslar ve kullanıcı içerikleri buna girer. Marka hesabında yeni ziyaretçinin kararsızlığını azaltır. Gerçek ve izinli içerik kullanmak şarttır, uydurma yorum hem güveni hem yasal güvenceni zedeler. Yorumları paylaşırken kişisel bilgileri gizlemek ve değiştirmeden aktarmak, hem gizliliğe hem de güvenilirliğe saygı göstermenin gereğidir.

Örnek: Bir kuaför, memnun müşterinin mesajını izniyle öne çıkanlarda yorumlar başlığı altında gösterir.

İlgili rehber

Ton, marka sesinin duruma göre aldığı hâldir. Aynı marka tanıtım yaparken neşeli, şikâyet yanıtlarken sakin ve saygılı olabilir. Marka hesabında temel ses sabit kalırken ton, mesajın amacına göre ayarlanır. Ciddi bir konuda şakacı bir ton kullanmak ya da bunun tersi, izleyiciyi rahatsız edebilir. Tonu belirlerken sosyal medya, e-posta ve müşteri hizmetlerinin birbirinden ne kadar ayrılacağına karar vermek, marka tutarlılığı için yararlıdır.

Örnek: Bir kafe kampanya duyurusunda esprili yazar, ama gecikmiş sipariş şikâyetine sade ve özür dileyen bir ton kullanır.

Topluluk yönetimi, markanın takipçileriyle yorum, mesaj ve etkinlikler üzerinden ilişki kurup bunu sürdürme işidir. Soruları cevaplamak, olumsuz yorumlara yanıt vermek ve sadık takipçileri ödüllendirmek buna girer. Marka hesabında içerik paylaşmak kadar konuşmaya katılmak da önemlidir. İlgi gören hesaplar genellikle cevap veren hesaplardır. Yorum ve mesajlar için nazik ama kısa cevap şablonlarını ve yanıt sürelerini önceden belirlemek, topluluğa ilgili davrandığını gösterir.

Örnek: Bir kitapçı, her gönderinin altındaki yorumlara ilk bir saat içinde samimi cevap yazar.